Tüp bebek (IVF) sürecinde stresli veya üzgün hissettiğinde kendini buzdolabının önünde buluyor ya da mutfağa koşarken yakalıyor musun?
Bu yolculuk gerçekten duygusal iniş çıkışlarla dolu ve tanıdığım neredeyse her kadın, bu süreçte bir noktada yeme ile olan ilişkisiyle mücadele ediyor.

Belki de aç olduğun için değil; stres, kaygı, üzüntü, can sıkıntısı veya öfke hissettiğinde rahatlamak için yemek yiyorsun.
Eğer bu sana tanıdık geliyorsa, muhtemelen “duygusal yeme” döngüsündesin — ki bu çok yaygın ve tamamen normal bir durum.
Diyetisyen olarak danışanlarımdan bunu neredeyse her gün duyuyorum. O yüzden bu konu hakkında yazmak istedi, öncelikle şunu bilmelisiniz ki:
Yalnız değilsin!
Unutma, duygusal yeme aslında stresle baş etmenin yollarından biridir.
Dolayısıyla bu süreçte yemekle teselli bulduğun için suçluluk duymanın hiçbir anlamı yok.
Duygusal Yeme Nedir?

Duygusal yeme, fiziksel açlıktan ziyade duygusal nedenlerle (örneğin stres, üzüntü, can sıkıntısı gibi) daha fazla miktarda yemek yeme durumudur.
Bu bir “yeme bozukluğu” değildir; ancak birçok insanın, özellikle de stresli veya üzgün oldukları dönemlerde yaşadığı bir davranıştır (Nguyen-Rodriguez ve ark., 2010).
Yaygın nedenleri arasında stres, olumsuz duygular, can sıkıntısı ve katı diyet kuralları yer alır (Strien ve ark., 2018).
Gözlemime göre, özellikle gün boyunca “iyi” beslenmeye çalışıp akşam yorgunlukla birlikte mutfağa girildiğinde kontrol kaybı yaşanabiliyor.
Bu durum genellikle suçluluk, pişmanlık, tekrar kısıtlama döngüsü ve bazen de kilo artışıyla sonuçlanıyor.
Hele ki IVF tedavisi sırasında hormonlar da devreye girdiğinde bu döngü çok daha kolay tetiklenebiliyor.
Yemekle duyguları birbirinden ayırmak yavaş ve mükemmel olmayan bir süreçtir, ancak kesinlikle oldukça önemlidir.
Duygusal Açlık ve Fiziksel Açlık Nasıl Ayırt Edilir?
Birçok kişi bu iki durumu karıştırır. Ancak farkı anlamak, duygusal yeme döngüsünü kırmak için çok önemlidir.
- Fiziksel açlık yavaş yavaş gelişir; zamanla artar.
Duygusal açlık ise aniden ortaya çıkar ve “hemen yemek yemeliyim!” hissi verir. - Fiziksel açlıkta birçok farklı yiyecek seni tatmin edebilir.
Duygusal açlıkta ise genellikle belli bir yiyeceğe (özellikle enerji yoğun, karbonhidratlı ya da tatlı şeyler) karşı yoğun bir istek oluşur. - Fiziksel açlık doyduğunda geçer.
Duygusal açlık ise genellikle doygunluk hissini aşar, hiçbir şeyin yeterince tatmin etmediği bir hal alabilir.
Tüp Bebek Sürecinde Duygusal Yeme ile Baş Etmenin 3 Etkili Yolu

1. HALT Stratejisini Kullan
Yemek yemeden önce bir an dur ve kendine sor:
Hungry (Aç mıyım)? Angry (Kızgın mıyım)? Lonely (Yalnız mıyım)? Tired (Yorgun muyum)? Down (Moralsiz miyim)?
Bu kısa farkındalık molası, duyguların seni yönlendirmesini engeller.
Derin bir nefes al, yavaşla.
Farkındalıklı (mindful) yeme pratiği, açlık sinyallerinle yeniden bağlantı kurmanı sağlar.
2. Kendini Kısıtlama, Suçlama!
Sağlıklı beslenme kusursuz olmak demek değildir. Bu danışanlarımla en çok konuştuğumuz konulardan biri.
Sevdiğin yiyeceklerden tamamen vazgeçmeye çalışma — çünkü bu, onları daha çok istemene yol açar.
Kendine yasak koydukça, “yasak meyve” daha cazip hale gelir.
Bu yüzden, katı kısıtlamalardan vazgeç ve dengeyi hedefle.
3. Dikkatini Yeniden Yönlendir
Bazı davranış kalıplarını değiştirmek, duygusal yeme döngüsünü kırmakta çok etkilidir.
Örneğin:
- Hafif bir yürüyüşe çık,
- Yoga veya nefes egzersizi yap,
- Bir arkadaşını ara,
- Sıcak bir banyo yap,
- Sevdiğin bir diziyi aç,
- Ya da evcil hayvanınla vakit geçir.
Bazen sadece kendine şefkatli davranmak bile yeterlidir.
Negatif iç sesini fark et ve onu daha yumuşak, destekleyici bir iç konuşmayla değiştir.

Ne Zaman Profesyonel Destek Almalısın
Tüp bebek süreci fiziksel olduğu kadar duygusal olarak da zorlayıcıdır.
Bazen kendi başımıza baş etmek yeterli gelmeyebilir.
Eğer sık sık duygusal açlık hissediyor, kontrolsüz yeme döngüsüne giriyor veya bu durum seni yoruyorsa,
bir psikolog ve diyetisyen desteği almak çok faydalı olacaktır.
Unutma:
Hepimiz zaman zaman duygusal olarak yiyoruz — özellikle regl dönemlerinde çikolataya uzanan tek kişi sen değilsin!
Kendine karşı nazik ol.
Bu süreçte bedenin kadar zihninin ve duygularının da beslenmeye ihtiyacı var.
- https://www.healthline.com/health/emotional-eating#1
- https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2859040/#!po=6.48148
- https://link.springer.com/article/10.1007/s11892-018-1000-x
- https://www.helpguide.org/wellness/weight-loss/emotional-eating
- https://www.cambridge.org/core/journals/behavioural-and-cognitive-psychotherapy/article/abs/pilot-study-measuring-the-impact-of-yoga-on-the-trait-of-mindfulness/9A4B7A188547CDB4B10A8C1AFD9B3CE1

